Ա Մակաբայեցիներ
10
1Յամին հարիւրորդի վաթսներորդի ե՛լ Աղ՚էքսանդրոս Անտիոքեան Եպիփան, եւ ա՛ռ նա զքաղաքն Պտղոմայեցւոց. ընկալան զնա. եւ թագաւորեաց նա ա՛նդ ՚ի նմա։ 2Լուաւ Դեմետր արքայ, եթէ ժողովեաց զօրս բազումս, եւ ե՛լ տալ ընդ նմա մարտ պատերազմի։ 3Եւ յղեաց առ նա Դեմետր բանս խաղաղութեամբ, զի մեծարեսցեն նոքա զնա. 4Աճապարեսցուք ասէ դնել ընդ նմա ո՛ւխտ խաղաղութեամբ, մինչչեւ՛ եդեալ իցէ ընդ նոսա ուխտ Աղ՚էքսանդրեայ վասն մեր։ 5Ե՛ս գիտեմ յուշ լիցին նմա չարիքն զոր անցուցաք մեք ընդ նմա եւ ընդ եղբարս նորա եւ յազգս նորա։ 6Եւ ետ նմա իշխանութիւն ժողովել զօրս, եւ պատրաստել զէն, զի լիցի նա նիզակակից նորա. եւ զպատանդսն որ էին յակառն հրամայեաց տա՛լ ՚ի ձեռս նորա։ 7Եւ եկն Յովնաթան յԵրուսաղէմ. ընթերցա՛ւ նա զթուղթն առաջի ամենայն ժողովրդեանն, առաջի այնոցիկ որ յամրի՛ անդ էին։ 8Եւ երկեա՛ն նոքա երկիւղ յոյժ. զի լուան եթէ ետ նմա իշխանութիւն արքայն ժողովել զօրս։ 9Սակայն ածին կալան զպատանդսն առաջի նորա, եւ ետ զնոսա ցընտանիս իւրեանց։ 10Եւ բնակեցաւ Յովնաթան յԵրուսաղէմ, սկսաւ շինել եւ նորոգել զքաղաքն. 11եւ ասէ ցայնոսիկ, որ գործէին զգործն շինուածոց պարսպացն. Շինեցէ՛ք ասէ զպարիսպդ, եւ զլեառն Սիոն շուրջ, ՚ի չո՛րս կոյս յորձաքար վիմաց։ Եւ արարին ա՛յնպէս։ 12Փախստեայ գնացին այլազգիքն՝ որ էին յամուրս անդ. որոց շինեաց յայնժամ Բաքիդդ՝ 13եւ եթող զնոսա յիւրաքանչիւր տեղւոջ. եւ գնաց նա յերկիրն ուստի էր։ 14Եւ ՚ի Բեթսովր մնացեալ էին ոմանք՝ որոց թողեալ էր զօրէնսն եւ զհրամանս. զի նա՛ էր ամուր։ 15Իբրեւ լուաւ Աղ՚էքսանդրոս արքայ զաւետիսն զոր ետ բերել Դեմետրիոս առ Յովնաթան, եւ պատմեցին նմա զպատերազմ քաջութեամբ, որ արարեալ էր եղբարբք իւրովք, եւ զվիշտսն որ անցուցեալ էր ընդ նոսա. 16եւ ասէ. Միթէ կարե՞մք ուրեք գտանել ա՛յր մի այնպիսի. առէ՛ք առնեմք զնա մեզ բարեկա՛մ եւ թիկունս։ 17Եւ հրամայեաց առնել առ նոսա հրովարտակ ըստ բանիցս այսոցիկ։ 18Արքայ Աղ՚էքսանդրոս՝ առ եղբայր Յովնաթան ողջոյն։ 19Ա՛զդ եղեւ մեզ վասն քո, եթէ այր քա՛ջ զօրութեամբ ես, եւ արժանի՛ ես դու լինել մեզ բարեկամ։ 20Արդ կացուցա՛ք մեք զքեզ այսօր գլուխ քահանայապետութեան ազգի քոյ. եւ բարեկա՛մ արքայի կոչել զքեզ։ Եւ ետ տանել նմա պսակ ոսկի եւ ծիրանիս։ Արդ կա՛լ լիցի քեզ յուխտի մերում, եւ պահել զհաւատ բարեկամութեան առ մեզ. ո՛ղջ լեր։ 21Եւ ա՛ռ՝ զգեցաւ Յովնաթան զա՛յն ընտիր պատմուճան։ Յամին հարիւրորդի վաթսներորդի եւթներորդի, ՚ի տօնին տարեկանաց տաղաւարահարա՛ց ժողովեցին զօրս, կազմեցին զէնս, եւ ուրա՛խ եղեն։ 22Եւ լուա՛ւ Դեմետր զբանս զայս, տրտմեցաւ յոյժ. 23եւ ասէ. Զի՞նչ գործ գործեցաք, զի ո՛չ մեք մեզ արարաք զնոսա թիկունս։ Եւ արդ աճապարեա՛ց Աղէքսանդրոս, եւ խօսեցաւ ընդ նոսա ՚ի հաշտութիւն, եւ արար իւր ձեռն հաստատութեան զՀրէաստան։ 24Արդ առէ՛ք եւ մեք գրեսցուք առ նոսա բանս մխիթարութեան մեծարանաց եւ պարգեւաց, զի եղիցին նոքա մեզ յօգնականութիւն։ 25Եւ ետ տանել նոցա հրովարտակս ըստ բանիցս այսոցիկ. Արքայ Դեմետրիոս՝ առ ազգն Հրէից ողջոյն. 26քանզի պահեցէք դուք զուխտս եւ զդաշինս զոր ընդ մեզ եդիք. կացէ՛ք մնացէք դուք ՚ի մերո՛ւմ բարեկամութեան, եւ ո՛չ ձեռնտու եղէք ՚ի թշնամի. լուա՛ք մեք եւ ուրախ եղեաք։ 27Եւ արդ՝ կացէ՛ք մնացէ՛ք պահեցէ՛ք դուք առ մեզ զնոյն հաւատ. 28եւ մեք հատուսցուք ձեզ թողութիւնս բազումս, եւ տացուք ձեզ պարգեւս բազումս։ 29Եւ արձակեսցուք զձեզ՝ եւ թողցո՛ւք զամենայն Հրէայ ՚ի հարկաց, եւ զբաժ զաղտիցն եւ զպսակաց. եւ փոխանակ երրորդաց սերմանն։ 30Եւ զհասարակաց այգւոյն եւ զծառոյն որ գայր ինչ, թողում ձեզ յայսմ օրէ եւ առ յապա. եւ յերիցն օրինաց որ յաւելան ՚ի ձեզ, եւ ՚ի Շամրտացիս, եւ ՚ի Գալիլեացիս. յայսմ հետէ եւ ՚ի յաւիտեանս ժամանակաց։ 31Եւ յԵրուսաղէմ նուիրեալ՝ սուրբ թողեալ կացցէ շուրջ զսահմանօք իւրովք հանդերձ, եւ ՚ի տասանորդէ զմաքս ձեզ թողեա՛լ լիցի։ 32Եւ զիշխանութիւն զամրիդ ՚ի ներքս տուեալ լիցի ցքահանայապետդ, եւ կացուսցէ դա ՚ի նմա արս զոր ինքն ընտրեսցէ պահել զդա։ 33Եւ ամենայն անձն Հրէի որ ՚ի գերութեան գտցի՝ յերկրէն Հրէաստանի յամենայն թագաւորութեան իմում, արձակեա՛լ ձրի առանց փրկանաց. զամենայն հարկս՝ հասի եւ մաքսի եւ գրաստու։ 34Եւ յամենայն տօնս տարեկանաց, շաբաթք եւ գլուխք ամսոց, եւ աւուրք յառաջ քան զտօնն, եւ երեք երեք աւուրք զկնի տօնին, եղիցին ապահարկ թողեալ ամենայն Հրէից որ իցեն ՚ի թագաւորութեան իմում. 35մի՛ իշխեսցէ պահանջել նեղել զոք վասն ամենայն իրաց իմոց։ 36Եւ առաջինք գտցին նոքա ՚ի զօրս արքունի ՚ի վեց հարիւր հազար զօրական. եւ պարգեւք ելցեն նոցա որպէս օրէն է ընդ առաջին զօրս արքունի՝ ընդ մեծամեծս։ 37Եւ ՚ի նոցանէ դարձեալ հաստատեսցի ՚ի ձեռանէ արքունի որ են հաւատարիմ։ Եւ իշխանք եւ վերակացուք եղիցին նոցունց։ Եւ գնասցեն նոքա ըստ օրէնս իւրեանց որպէս հրաման ետ արքայ երկրին Հրէաստանի։ 38Եւ զերիս օրէնս որ յառաջագոյն եդեալ էր Հրէաստանեայց, յերկրէն Շամրտացւոց անդրէն դարձուցանել ՚ի Հրէաստան, եւ համարել ընդ երկոսին մի օրէնս. զի մի՛ այլ իշխան ձեռնահա՛ս լիցի ՚ի վերայ նոցա, այլ քահանայապետն։ 39Եւ զքաղաքն Պտղոմայեցւոց տուեալ լիցին նոցա պարգեւ ՚ի նուէրս սրբութեանցն որ յԵրուսաղէմն են, ՚ի պէտս ծախիցն որ ՚ի սուրբս անդր ծախիցին։ 40Եւ ես տաց ամ յամէ հնգետասան հազար կշիռ արծաթոյ՝ յարքունի համբարուէ, ՚ի կողմանց ուստի արժան իցէ։ 41Զամենայն մթեր զոր նոքա ո՛չն կարէին լնուլ՝ յարքունո՛ւստ լիցի, որպէս ընդ առաջին ազգսն, 42յայսմ հետէ տացեն յարքունի՛ տարազէ։ Եւ ՚ի վերայ այսորիկ զհինգ հազար կշիռ արծաթոյն՝ զոր առնուն ՚ի մտիցն սրբութեանն ըստ համարոյ տարւոյն. եւ ա՛յդ թողեալ լիցի, զի ա՛նկ է այդ քահանայից եւ պաշտօնէից։ 43Որ միանգամ դիմեսցէն ոք փախստեայ անկանե՛լ ՚ի տաճար անդր յԵրուսաղէմ, կամ որ միանգամ ՚ի սահմանաց դորա իցէ որ պարտիցի ոք ինչ յարքունիս, թողեա՛լ լիցի նմա. եւ ինքեանք արձակեա՛լ լիցին։ 44Եւ ամենայն ինչ որ արատեալ կործանեալ իցէ շինուածոց սրբոցդ, շինեսցին նորոգեսցին, եւ ծախ համարոյն յարքունո՛ւստ վճարեսցի։ 45Եւ շինեսցեն զպարիսպն Երուսաղեմի, ամրացուսցեն շուրջանակի. եւ ծախ համարոյն յարքունո՛ւստ վճարեսցի։ Եւ ամենայն պարիսպք ամրա՛ց Հրէաստանի շինեսցին։ 46Եւ իբրեւ լուաւ Յովնաթան եւ ժողովուրդն զբանս զայս, ո՛չ ինչ հաստատեցին՝ եւ ո՛չ յանձն առին, զի յիշեցին զչարիսն մեծամեծս որ արարեալ էր յԵրուսաղէմ, եւ նեղութիւնս յոյժ զոր նեղեցին նոքա զնոսա։ 47Այլ հաճեցան՝ հաւանեցան ընդ հաշտութիւնն Աղ՚էքսանդրի. զի նա եղեւ նոցա նախ առաջնորդ բանիցն խաղաղութեան. եւ էին նոքա նմա նիզակակիցք եւ թիկունք զամենայն աւուրս կենաց իւրեանց։
48Զօրաժողո՛վ լինէր արքայ, եւ կուտէր զօրս բազումս գա՛լ տալ պատերազմ ընդ Դեմետրեայ։ 49Եւ եկին բախեցան թագաւորքն երկոքին ընդ միմեանս. ՚ի փախո՛ւստ դառնայր գունդն Դեմետրեայ, յաղթական լինէր նոցա Աղ՚էքսանդրոս. 50եւ սաստկացուցանէր զճակատ մարտին ՚ի վերայ նոցա մինչեւ արեւուն մտանելոյ։ Ա՛նդ յայնմ աւուր անկանէր Դեմետր առաջի Աղ՚էքսանդրի. հարկանէին վանէին եւ առ օրին զգործն վճարէին։ 51Հրեշտա՛կս արձակէր Աղ՚էքսանդրոս յերկիրն Եգիպտացւոց՝ զի դարձաւ տէրութիւն իմ յիս, առ Պտղոմէոս արքայ. պատգա՛մ տայր ՚ի բանից ըստ օրինակիս ըստ այսմիկ. Ա՛յս ինչ յայտնի լիցի քեզ արքայդ Եգիպտացւոց, 52զի դարձա՛ւ տէրութիւն իմ յիս, եւ նստա՛յ ես յաթոռ հարց իմոց, ՚ի ձե՛ռն առի զիշխանութիւն իմ, հարի վանեցի զԴեմետրիոս զօրօք իւրովք, եւ նուաճեցի՛ անդրէն զաշխարհն իմ. 53՚ի մա՛րտ պատերազմի հարի վանեցի զնա եւ զզօրս իւր, եւ նստա՛յ յաթոռ թագաւորութեան նորա։ 54Արդ ե՛կ հաստատեսցուք ՚ի միջի մերում զհաստատութիւն խաղաղութեան. տո՛ւր ինձ դու զդուստր քո կնութեան, զի արժանի՛ լիցի ինձ, եւ ես քեզ եղէց արժանի փեսայութեան։ 55Ե՛տ պատասխանի արքայն Եգիպտացւոց եւ ասէ. Օրն յաւուրս բարութեան յորում դարձա՛ր դու յերկիր նախնեաց քոց, եւ նստար դու յաթոռ արքայութեան հարց քոց։ 56Եւ ես պատրաստեալ եմ ՚ի կամս քաղցրութեան առնել զայս ամենայն որպէս գրեցե՛ր դու առ իս. բայց ե՛կ յանդիմա՛ն լիցուք միմեանց ՚ի քաղաքն Պտղոմացւոց, զի տեսցուք զմիմեանս. եւ փեսայացուցից զքեզ ինձ՝ որպէս եւ ասացեր։ 57Եւ ե՛լ Պտղոմէոս արքայ յերկրէն Եգիպտացւոց, ինքն Կղէ՛ոպատրաւ դստերբն հանդերձ ՚ի քաղաքն Պտղոմէացւոց. յամին հարիւրորդի վաթսներորդի երկրորդի։ 58Եւ յանդիմա՛ն եղեն թագաւորքն երկոքեան միմեանց, եւ ետ զԿղէոպատրա զդուստր իւր. եւ արարին հարսանիս մեծաւ պատրաստութեամբ՝ մեծաւ փառօք ըստ օրէնս թագաւորաց ՚ի քաղաքին Պտղոմէացւոց։ 59Ե՛տ հրովարտակս Աղ՚էքսանդրոս առ Յովնաթան, զի եկեսցէ նա առ նա։ 60Խաղա՛ց գնաց Յովնաթան մեծաւ փառօք ՚ի քաղաքն Պտղոմէացւոց, եւ եկն յանդիման եղեւ թագաւորացն երկոցուն մեծապէս պատարագօք. եւ եգիտ շնո՛րհս ՚ի նոցանէ։ 61Եւ կուտեցա՛ն ՚ի վերայ նորա արք անօրէնք յԵրուսաղեմէ, ամբաստան լինել զնմանէ. եւ ո՛չինչ անսայր թագաւորն նոցա։ 62Հրամա՛ն ետ արքայ մերկացուցանել զՅովնաթան ՚ի հանդերձից իւրոց. եւ զգեցուցին նմա ծիրանիս, եւ ընդ ի՛ւր նստոյց զնա։ 63Եւ ասէ ցիշխանսն. Արդ երթիջի՛ք դուք ընդ նմա, եւ ընդ ամենայն քաղաքս քարո՛զ տաջիք կարդալ. զի մի ոք իշխեսցէ ամբաստան լինել վասն դորա. եւ մի ոք նեղեսցէ զդա մինչեւ բանի՛ւ միով։ 64Եւ եղեւ իբրեւ տեսանէին զփառս նորա, եւ լսէին զձայն բարբառոյ քարոզին, եւ տեսանէին զի զգեցեալ էր ծիրանիս՝ փախչէին, թաքչէին, կորնչէին ամենայն չարախօսքն։ 65Եւ փառաւորեաց զնա թագաւորն ընդ առաջին բարեկամսն, եւ արա՛ր զնա սպարապե՛տ կուսակալ։ 66Եւ գնաց Յովնաթան յԵրուսաղէմ լի՛ ուրախութեամբ եւ խաղաղութեամբ։
67Դարձեալ յամին հարիւրորդի վաթսներորդի՝ հինգերորդի. ե՛կն Դեմետրիոս որդի Դեմետրեայ ՚ի կողմանց Կրետացւոց՝ յերկիրն հարց իւրոց։ 68Տրտմեցա՛ւ յոյժ Աղ՚էքսանդրոս՝ դարձա՛ւ անդրէն ՚ի քաղաքն Անտիոքացւոց։ 69Եւ կացո՛յց անդ Դեմետրիոս՝ զԱպողոնիոս, որ էր յառաջ ՚ի վերայ ստորին Ասորեստանեայց, եւ ժողովեաց նա զօրս բազումս. եւ եկն բանակեցաւ նա զՅամնեաւ։ Առաքեաց նա առ Յովնաթան քահանայապետ, եւ ասէ. 70Դու միայն վերացեալ հպարտացեալ կա՛ս ՚ի վերայ մեր, եւ ես եղէ ծաղր նախատանաց վասն քո. ընդէ՞ր դու նազիս ՚ի վերայ մեր լերամբքդ։ 71Արդ աղէ՛ դու՝ եթէ յուսացեալ ես ՚ի զօրսդ քո. ե՛կ է՛ջ դու ՚ի դաշտ այսր առ մեզ զի յանդիման լիցուք միմեանց. զի գո՛ն եւ աստ ընդ իս զօրք քաղաքաց։ 72Արդ՝ հա՛րց փորձեա՛ դու՝ տե՛ս՝ ո՛ իցեմ ես, կամ ո՛ այն իցեն որ օգնականն իցեն ձեզ։ Եւ ասեն. Ո՛չ գոյ ձեզ ոտից կռիւ առաջի մեր. զի երկիթս անգամ ՚ի պարտութիւն մատնեցան հարքն ձեր յերկրին իւրեանց։ 73Եւ արդ ո՛չ կարէք դուք զդէմ ունել զայդչափ այրուձիոյ, ՚ի դաշտի ուր ո՛չ գուցէ թուփ թաքստի, եւ ո՛չ տեղի փախստեան. եւ ո՛չ վէմ ապաւինի. եւ ո՛չ խի՛ճ ՚ի ձեռն՝ ՚ի քար ձգելոյ։ 74Իբրեւ լուաւ Յովնաթան զպատգամն զայն զԱպողոնեայ՝ բարկացաւ ՚ի միտս իւր, յո՛տն եկաց վաղվաղակի. ընտրէր զընտիր ընտիր զօրացն իբրեւ արս տասն հազար. եւ գա՛յր ՚ի դուրս յԵրուսաղեմէ. ընդ առաջ եղեւ նմա Շմաւոն եղբայր նորա, ձեռնտո՛ւ լինէր նմա յօգնականութիւն։ 75Եւ եկին հասին ՚ի քաղաքն Յոպպէացւոց. քաղաքացիքն զդուրս ընդդէ՛մ դնէին, զի պահապանք ոստիկանութեամբ կային Ապողոնեայ ՚ի վերայ նոցա, հարին՝ մա՛րտ պատերազմի եդին ՚ի վերայ քաղաքին։ 76Նոքա առ երկիւղի բացին զդրունսն. սոքա մտին եւ տիրեցին ՚ի վերայ քաղաքին։ 77Եւ իբրեւ զա՛յն լուաւ Ապողոնիոս, կազմեցաւ պատրաստեցաւ՝ ա՛ռ ընդ իւր երիս հազարս սպառազէնս, եւ այլ զօրս բազումս. 78եւ գնաց ՚ի կողմանս Ազովտայ, մօտ քերէր առ դաշտիւն, զի յուսացեալ էր ՚ի զօրս իւր։ Զկնի՛ լինէր նորա Յովնաթան տա՛լ մարտ պատերազմի։ 79Նա եթող հազար հեծեալ ՚ի դարանի զհե՛տ նորա։ 80Իբրեւ ետես Յովնաթան եթէ դարան գործեցին զհետ նորա, եկի՛ն փակեցին պաշարեցին զամրո՛ց դարանակալացն, եւ շուրջ զնոքօք արկին պատնէշ, եւ կային պահէին յառաւօտէ մինչեւ յերեկոյ. որպէս հրամա՛ն ետ նոցա Յովնաթան։ 81Վաստակեցին՝ տաժանեցան հեծեալքն, եւ լուծան։ 82Զգողուղի կալաւ Շմաւոն գնդիւն իւրով, եւ գայր ձորակին ՚ի վերայ, եւ անկանէր զնոքօք՝ մինչդեռ նոքա կային լուծեալք եւ ձանձրացեալք, անկանէր ՚ի վերայ. զբազումս անդրէն ՚ի դարանի՛ անդ սատակէր. 83զբազումս հեծելազօրս ընդ երե՛սս դաշտին փախստեայ առաջի երեսաց իւրոց տանէր, հատուցանէր մինչեւ ՚ի կողմանս Հազովտայ. ա՛յնչափ շտապ տագնապի ՚ի վերայ հասուցանէր, զի փախստեայքն գնային ՚ի մեհեանն Դագովնայ ամրանա՛լ անկանէին։ 84Հասանէ՛ր Յովնաթան զօրօքն հանդերձ. պատէր զմեհեանն Դագոնայ եւ զքաղաքն Ազովտացւոց, եւ որ շուրջ զնովաւ քաղաքքն էին առնո՛յր յաւարի. զմեհեանն Դագովնայ ամրացելովքն հանդերձ այրէր հրով։ 85Եւ եղեն անկեալքն ՚ի սրոյ՝ այրեցելովքն հանդերձ՝ իբրեւ արք ութ հարիւր հազար։ 86Չուեա՛ց խաղաց գնաց Յովնաթան անտի, եւ եկն բանակեցաւ ՚ի կողմանս Ասկաղոնեայ, եկին ելին ՚ի քաղաքէ անտի ընդ առա՛ջ նմա փառօք։ 87Եւ դարձաւ Յովնաթան յԵրուսաղէմ գնդաւն իւրով, եւ բազում աւարաւ. զի բերէ՛ր զկապուտ զկողոպուտ բազում զթշնամեաց։ 88Եւ իբրեւ լուա՛ւ զայս Աղ՚էքսանդրոս, յաւե՛լ փառաւորել առաւե՛լ եւս զՅովնաթան. 89եւ ետ տանել նմա շի՛նգղ ոսկի զորօրինակ օրէ՛ն էր ունել եղբա՛րց թագաւորին. եւ ետ նմա զԱկկարոն ամենայն սահմանօքն հանդերձ ՚ի ժառանգութիւն։
Գրաբար, 1805 · HYGRB1805